Innovatie en Uitvoering in Actie
Oostdorp – Wassenaar
Met respect voor de historische kwaliteit van tuindorp Oostdorp in Wassenaar begeleidde VIS Architecten een vierfasige renovatie, gericht op energiezuinigheid, wooncomfort en het herstel van oorspronkelijke architectuur.
2016
Opdracht
3D-laserscan, renovatie en reconstructie
Categorie
3D-laserscanning, Bouwbegeleiding & advies, Monument, Restauratie, Verduurzaming, Vergunningen & Subsidies
Locatie
Wassenaar
/
De wijk
De wijk Oostdorp in Wassenaar vormt een waardevol en karakteristiek voorbeeld van vroeg twintigste-eeuwse sociale woningbouw. Gebouwd vanaf circa 1915 als het eerste woningbouwproject van de Wassenaarsche Bouwstichting, kent de wijk een sterke stedenbouwkundige en architectonische samenhang, met invloeden van de tuindorpgedachte. Veel van de woningen zijn ontworpen in traditionele stijl, onder andere door het bureau Granpré Molière, Verhagen en Kok, en dragen het kenmerk van ruime tuinen en sobere detaillering.
In 2010 is Oostdorp aangewezen als beschermd dorpsgezicht en hebben diverse panden inmiddels de status van gemeentelijk monument. De wijk is van historisch belang én sociaal van grote waarde, en wordt nog altijd bewoond door mensen die er vaak al jarenlang wonen. Om deze karakteristieke wijk toekomstbestendig te maken, zijn de woningen door de jaren heen gefaseerd gerenoveerd met aandacht voor energieprestaties, behoud van erfgoed en wooncomfort. Vis Architecten werd bij alle vier de fasen betrokken voor ontwerp, technische begeleiding en uitvoering.
Onze aanpak: 3D-Laserscan en renovatie
Fase 1 – Herman Costerstraat, Bothaplein, Schulpstraat (2011–2012)
De eerste fase van de renovatie richtte zich op woningen uit ca. 1915, gebouwd als onderdeel van het oorspronkelijke woningbouwplan. Door eerdere individuele ingrepen aan kozijnen en ramen was het oorspronkelijke gevelbeeld sterk verstoord geraakt. Vis Architecten ontwikkelde in opdracht van de Wassenaarsche Bouwstichting nieuwe kozijndetails waarmee isolatieglas kon worden toegepast zonder afbreuk te doen aan de oorspronkelijke uitstraling. De kenmerkende klep- en draairamen zonder zichtbaar kalf werden zorgvuldig in ere hersteld. In deze fase dienden vier panden als pilotproject voor de latere fasen.
Fase 2 – Bloemluststraat, Schulpplein, Paul Krugerstraat e.o. (2014–2015)
Deze woningen, gebouwd rond 1929, zijn ontworpen door Granpré Molière c.s. in de geest van het tuindorpconcept. Veel oorspronkelijke detaillering was in de jaren ’80 verloren gegaan. Vis Architecten kreeg de opdracht om het esthetische karakter te herstellen en tegelijk het wooncomfort en de energieprestaties te verbeteren. Daarbij werd o.a. het volgende uitgevoerd:
- Vervanging van betonpannen door keramische pannen (VOH-pan)
- Isolatie van het dak en aanbrengen van HR++ beglazing
- Vervanging van dakkapellen met traditionele detaillering
- Vernieuwing van vensters en voordeuren naar historisch model
- Isolatie van spouwmuren met droge korrels
- Behoud van woonfunctie tijdens uitvoering
Fase 3 – Start met 3D-laserscan (2016)
Met de start van fase 3 werd het renovatieproces gemoderniseerd. Voor het eerst werd gebruikgemaakt van 3D-laserscantechniek voor het opmeten van de bestaande toestand. Deze techniek zorgde voor een hogere nauwkeurigheid en snellere verwerking van de plannen. De ontwerpprincipes en aanpak bleven ongewijzigd: herstel van oorspronkelijke architectonische kwaliteiten, gebruik van duurzame materialen en energetische verbetering zonder aantasting van het beschermd dorpsgezicht.
Fase 4 – Verdere uitwerking (vanaf 2016)
De vierde fase volgde direct op fase 3 en sloot naadloos aan bij de eerder toegepaste werkwijze. Ook hier werd gestreefd naar behoud van karakteristieke bouwdetails en het verbeteren van het energieverbruik met minimale visuele impact. Vis Architecten werkte de plannen integraal uit, zodat de Wassenaarsche Bouwstichting de uitvoeringsfase efficiënt kon opstarten.
Dankzij de inzet van Vis Architecten en de vasthoudendheid van de woningcorporatie is Oostdorp zorgvuldig aangepast aan de eisen van deze tijd, zonder afbreuk te doen aan de architectonische en stedenbouwkundige kwaliteit van dit unieke stukje Wassenaar.
De renovatieprocesses fase 1-4
Plattegrond Oostdorp met huizen voor renovatie
Fase 1 voor renovatie
Fase 1 na renovatie
Fase 1
Fase 1
Fase 1
Fase 1
Fase 3: 3D-scan doorsnede
Fase 3: 3D-scan
Tekeningen voor-, zij- en achtergevel
Oude afbeelding Schulpplein in Oostdorp
