Innovatie en Uitvoering in Actie
Zuiderhofje – Haarlem
Met een nauwkeurige 3D-laserscan bracht VIS Architecten het historische Zuiderhofje in Haarlem volledig in kaart, als basis voor actuele plattegronden, gevelaanzichten en doorsneden ten behoeve van toekomstig onderhoud en restauratie.
2021
Opdracht
3D inmeten en uittekenen bestaande toestand
Categorie
3D-laserscanning
Locatie
Haarlem
/
Het hofje
Midden in het historische centrum van Haarlem ligt het Zuiderhofje, een bijzondere monumentale plek waar sinds de 17e eeuw ouderen woonden binnen de beslotenheid van een groene binnentuin. Het hofje werd in 1640 gesticht door Jacques van Damme en Elisabeth Blinckvliedt, die vanuit hun Doopsgezinde overtuiging kozen voor een bescheiden naamgeving, niet naar henzelf, maar naar de ligging: aan de Zuiderstraat. In tegenstelling tot veel andere hofjes draagt het dus niet de naam van zijn oprichters.
Het oorspronkelijke hofje raakte aan het einde van de 19e eeuw in verval en werd in 1892 vervangen door het huidige gebouw, ontworpen door A.J. Salm Gbzn, waarbij de historische opzet van het complex behouden bleef. De gebouwen rondom de binnentuin zijn sindsdien vrijwel ongewijzigd gebleven en vormen een belangrijk onderdeel van het cultureel erfgoed van Haarlem.
In 2020 kreeg VIS Architecten van de regenten en regentessen van het hofje de opdracht om het complex nauwkeurig op te meten en uit te tekenen. Van het Zuiderhofje bestonden geen actuele tekeningen, terwijl deze essentieel zijn voor toekomstig onderhoud en mogelijke restauratie.
Links ziet u een afbeelding van de voorgevel van het Zuiderhofje uit 1968.
Onze aanpak: De 3D-laserscan
VIS Architecten heeft het hofje volledig ingemeten met behulp van geavanceerde 3D-laserscantechniek. Dankzij deze technologie konden zowel de gevels, daken als belangrijke interieurelementen haarscherp worden vastgelegd. Ook kleine details, zoals scheuren in voegwerk en decoratieve gevelomlijstingen, zijn zichtbaar in de verkregen pointcloud.
De verzamelde data is omgezet in een nauwkeurige driedimensionale weergave van het hofje, waarop vervolgens een 3D-model is gebaseerd. Hieruit zijn alle benodigde 2D-tekeningen gegenereerd, waaronder plattegronden, gevelaanzichtenen doorsneden. Deze tekeningen vormen voortaan een betrouwbare basis voor zowel regulier onderhoud, als voor toekomstige restauratieprojecten. Dankzij de medewerking van bewoners en buren konden ook lastig bereikbare delen van het hofje zorgvuldig worden opgenomen. Op deze manier levert VIS Architecten een waardevol instrument aan de regenten en regentessen, waarmee zij het monumentale karakter van het Zuiderhofje duurzaam kunnen behouden en beheren.
Van 3D naar 2D
Hieronder is het resultaat van de 3D-laserscan van de voorgevel van het Zuiderhofje zichtbaar, met rechts de 2D tekening die daaruit gemaakt kon worden.
Scans en tekeningen
Oude ansichtskaart van het Zuiderhofje in Haarlem
Foto door Berend Zweers uit 1904 van het Zuiderhofje
3D puntenwolk Zuiderhofje
De 3D-laserscanner
3D puntenwolk Zuiderhofje
3D puntenwolk Zuiderhofje
Foto plafond
3D puntenwolk plafond
2D tekening plafond
